5 ऑक्टोबर इतिहास, प्रेरणा आणि शिक्षणाचा दिवस. आजचा दिवस फक्त आणखी एक तारीख नाही, तर तो जगभरातील शिक्षकांच्या कार्याचा गौरव करणारा, परिवर्तनाची ज्योत पेटवणारा आणि इतिहासातील असंख्य घटनांचा साक्षीदार आहे. ५ ऑक्टोबरच्या या दिवशी काही अशा घटना घडल्या ज्यांनी मानवजातीच्या प्रवासात नवे वळण दिले, काहींनी ज्ञानाचा मार्ग उजळवला, तर काहींनी स्वातंत्र्याची चळवळ पेटवली. चला तर मग जाणून घेऊया, ५ ऑक्टोबर दिनविशेष, जिथे प्रत्येक क्षणात दडलेली आहे एक कहाणी, एक प्रेरणा, आणि एक नवा अध्याय.
5 ऑक्टोबर महत्त्वाच्या घटना
- 1864: भीषण चक्री वादळामुळे कोलकाता शहर उद्धवस्त, सुमारे ६०,००० लोक ठार.
- 1910: पोर्तुगालमधील राजसत्ता संपुष्टात येऊन ते बनले प्रजासत्ताक.
- 1948: अश्गाबात येथील भूकपात सुमारे १,१०,००० लोक ठार.
- 1955: पंडित नेहरुंच्या हस्ते हिंदुस्तान मशिन टूल्स या कारखान्याचे उद्घाटन.
- 1962: डॉ. नो हा पहिला जेम्सबाँड चित्रपट प्रदर्शित.
- 1989: मीरासाहेब फातिमा बिबी या सर्वोच्च न्यायालयातील पहिल्या महिला न्यायाधीश.
- 1995: कुसुमाग्रज प्रतिष्ठानतर्फे जनस्थान पुरस्कार ज्येष्ठ कवयित्री इंदिरा संत यांना जाहीर.
- 1998: डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम यांस इंदिरा गांधी राष्ट्रीय एकात्मता पुरस्कार जाहीर.
- 1948: IUCN (स्थापना)
- 1984: पहिले कॅनेडियन अंतराळवीर बनले.(मार्क गार्न्यु)
- 1983: अमेरिकन टेलिफोन अँड टेलिग्राफ कंपनी (AT&T) सुरवात.
- 1970: पब्लिक ब्रॉडकास्टींग सर्व्हिस (PBS) ची स्थापना.
- 1948: किमान १,१०,००० लोकांचे निधन.(अश्गाबात भूकंप)
- 1944: प्रजासत्ताकच्या तात्पुरत्या सरकारने महिलांना अधिकार दिला.(फ्रांस – फ्रेंच)
- 1938: नाझी जर्मनी – ज्यूं नागरिकांचे पासपोर्ट अवैध ठरवले.
- 1914: प्रथमच एका विमानाने दुसर्या विमानाचा गोळ्या मारून यशस्वीपणे नाश करून पराभव.(पहिले महायुद्ध)
- 1905: या विमानातून राईट बंधूंनी ३९ मिनिटांत २४ मैलांचे नवीन विश्वविक्रमी केले उड्डाण.(राइट फ्लायर III)
5 ऑक्टोबर रोजी जन्म झालेल्या व्यक्ती
- 1890: किशोरीलाल घनश्यामलाल मशरुवाला.(तत्त्वज्ञ, हरिजन चे संपादक)
- 1922: यदुनाथ थत्ते (लेखक, संपादक)
- 1922: शंकरसिंग रघुवंशी *शंकर-जयकिशन या जोडीतील संगीतकार)
- 1923: कैलाशपती मिश्रा (गुजरातचे राज्यपाल)
- 1932: माधव आपटे.(भारतीय क्रिकेटपटू)
- 1936: वक्लाव हेवल (चेक रिपब्लिकचे पहिले अध्यक्ष)
- 1939: वॉल्टर वुल्फ (वॉल्टर वुल्फ रेसिंग चे संस्थापक).
- 1964: सरबिंदू मुखर्जी (भारतीय क्रिकेटपटू)
- 1975: केट विन्स्लेट (ब्रिटीश अभिनेत्री).
- 1983: मश्रफी मोर्तझा (बांगलादेशी क्रिकेटपटू)
- 1959: माया लिन (अमेरिकन वास्तुविशारद, शिल्पकार, व्हिएतनाम वेटरन्स मेमोरियल, नागरी हक्क स्मारकाचे रचनाकार )
- 1952: इम्रान खान (पाकिस्तानी क्रिकेटपटू,पाकिस्तान देशाचे २२वे पंतप्रधान)
- 1947: मिशेल पियरेलुईस
- (हैती देशाचे १४वे पंतप्रधान)
- 1941: एड्वार्डो दुहाल्डे
- (अर्जेंटिना देशाचे ५०वे राष्ट्राध्यक्ष)
- 1933: डग बेली (अमेरिकन राजकीय सल्लागार, हॉटलाइनचे संस्थापक)
- 1930: नोबेल पुरस्कार विजेते रेनहार्ड सेल्टन (जर्मन अर्थशास्त्रज्ञ, गणितज्ञ)
- 1924: जावेद इक्बाल (पाकिस्तानी तत्त्वज्ञ,न्यायाधीश)
- 1913: मेडल ऑफ ऑनर विजेते यूजीन बी. फ्लकी (अमेरिकन अॅडमिरल)
- 1895: हेमंथा कुमार बसू
- (ऑल इंडिया फॉरवर्ड ब्लॉक पक्षाचे अध्यक्ष)
- 1887: नोबेल पुरस्कार विजेते (रेने कॅसिन फ्रेंच वकील, न्यायाधीश)
- 1879: नोबेल पुरस्कार विजेते फ्रान्सिस पेटन राऊस (अमेरिकन पॅथॉलॉजिस्ट, विषाणूशास्त्रज्ञ)
- 1524: राणी दुर्गावती (गोंड साम्राज्याची राणी)
5 ऑक्टोबर रोजी निधन पावलेल्या व्यक्ती
- 1927: सॅम वॉर्नर (वॉर्नर ब्रदर्स चे सहसंस्थापक)
- 1929: वर्गीस पायिपिल्ली पलक्कुप्पली (भारतीय पुजारि)
- 1981: भगवतीचरण वर्मा (पद्मभूषण पुरस्काराने सन्मानित हिन्दी लेखक)
- 1983: अर्ल टपर
- (टपरवेअर चे संशोधक)
- 1990: पद्मभूषण राजकुमार वर्मा (नाटककार, समीक्षक, छायावाद परंपरेतील हिन्दी कवी)
- 1991: रामनाथ गोएंका
- (इन्डियन एक्सप्रेस वृत्तपत्रसमुहाचे संस्थापक)
- 1992: बॅ. परशुराम भवानराव तथा अप्पासाहेब पंत.(नामवंत मुत्सद्दी, पद्मश्री)
- 1997: चित्त बसू (संसदपटू, फॉरवर्ड ब्लॉक चे सरचिटणीस)
- 2011: स्टीव्ह जॉब्ज (अॅपल कॉम्प्युटर्सचे संस्थापक)
- 610: फोकस (बायजेन्टाईन सम्राट)
- 578: जस्टिन II (बायजेन्टाईन सम्राट)
- 2022: पराग कंसारा (भारतीय विनोदी कलाकार)
- 2016: मिचल कोव्हाच
- (स्लोव्हाकिया देशाचे पहिले अध्यक्ष, वकील, राजकारणी)
- 2006: अँटोनियो पेना (मेक्सिकन कुस्ती प्रवर्तक, Lucha Libre AAA वर्ल्ड वाइडचे संस्थापक)
- 2004: नोबेल पुरस्कार विजेते मॉरिस विल्किन्स (न्यूझीलंड-इंग्रजी भौतिकशास्त्रज्ञ, जीवशास्त्रज्ञ)
- 1996: सेमूर क्रे (अमेरिकन संगणकशास्त्रज्ञ)
- 1976: नोबेल पुरस्कार विजेते लार्स ओन्सागेर (नॉर्वेजियन-अमेरिकन रसायनशास्त्रज्ञ आणि भौतिकशास्त्रज्ञ)
- 1941: लुई ब्रँडीस (अमेरिकेच्या सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती बनणारे पहिले अमेरिकन ज्यू नागरिक)
- 1940: बॅलिंग्टन बूथ (इंग्रजी-अमेरिकन कार्यकर्ता, अमेरिकेच्या स्वयंसेवकांचे सहसंस्थापक)
- 1930: ख्रिस्तोफर थॉमसन (पहिला बॅरन थॉमसन, भारतीय-इंग्रजी सैनिक,राजकारणी)
- 1285: तिसरा (फ्रान्सचे राजा फिलिप)
- 1214: अल्फोन्सो आठवा (कॅस्टिल आणि टोलेडोचे राजा)
- 1056: हेन्री तिसरा (पवित्र रोमन सम्राट)




